Tìm hiểu tính chất của abstract class trong Java

953

Lập trình hướng đối tượng là một phương pháp lập trình được sử dụng rộng rãi hiện nay. Trong lập trình hướng đối tượng, các đối tượng được tạo ra để biểu diễn các thực thể trong thế giới thực và có thể tương tác với nhau thông qua các phương thức và thuộc tính.

Trong java, abstract class là một khái niệm quan trọng trong lập trình hướng đối tượng, cho phép ta tạo ra các lớp trừu tượng để định nghĩa các thuộc tính và phương thức chung cho các lớp con kế thừa từ nó.

Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về tính chất của lớp trừu tượng trong Java, cách sử dụng và lợi ích của việc sử dụng nó, cùng với các ví dụ minh họa và các lỗi thường gặp khi sử dụng abstract class trong Java.

Khái niệm về abstract class trong Java

Abstract class là một lớp trừu tượng, tức là không thể tạo ra các đối tượng từ nó. Nó chỉ được sử dụng để định nghĩa các thuộc tính và phương thức chung cho các lớp con kế thừa từ nó.

Một abstract class có thể có cả các phương thức abstract và non-abstract.

Để khai báo một abstract class trong Java, ta sử dụng từ khóa abstract trước từ khóa class, như sau:

abstract class Animal {
    // các thuộc tính và phương thức
}

Một abstract class có thể có các thuộc tính và phương thức giống như một lớp thông thường, tuy nhiên nó không thể được khởi tạo bằng từ khóa new. Vì vậy, ta không thể tạo ra các đối tượng từ abstract class, mà chỉ có thể tạo ra các đối tượng từ các lớp con kế thừa từ nó.

abstract class trong java

Cách sử dụng abstract class trong Java

Để sử dụng một abstract class trong Java, ta cần tạo ra một lớp con kế thừa từ nó và triển khai các phương thức abstract của nó. Nếu một lớp con không triển khai đầy đủ các phương thức abstract của lớp cha, thì nó cũng phải được khai báo là một abstract class.

Xem tin tuyển dụng Java mới nhất trên TopDev

Đặc điểm của abstract class trong Java

Một số đặc điểm quan trọng của abstract class trong Java bao gồm:

  • Một abstract class không thể được khởi tạo bằng từ khóa new.
  • Một abstract class có thể có các thuộc tính và phương thức giống như một lớp thông thường.
  • Một abstract class có thể có cả các phương thức abstract và non-abstract.
  • Một lớp con kế thừa từ abstract class phải triển khai tất cả các phương thức abstract của nó hoặc nó cũng phải được khai báo là một abstract class.
  • Một abstract class không thể được đánh dấu là final, vì nó cần được kế thừa để có thể sử dụng.

Sự khác biệt giữa abstract class và interface trong Java

Trong Java, cả abstract class và interface đều là các khái niệm quan trọng trong lập trình hướng đối tượng. Tuy nhiên, chúng có những điểm khác nhau cần được lưu ý.

Định nghĩa

Abstract class là một lớp trừu tượng, tức là không thể tạo ra các đối tượng từ nó. Nó chỉ được sử dụng để định nghĩa các thuộc tính và phương thức chung cho các lớp con kế thừa từ nó.

Interface là một tập hợp các phương thức trừu tượng và các hằng số, không có bất kỳ phương thức non-abstract nào. Nó chỉ định các hành động mà một đối tượng có thể thực hiện, mà không quan tâm đến cách thức thực hiện của chúng.

Sự kế thừa

Một lớp con có thể kế thừa từ nhiều interface, nhưng chỉ có thể kế thừa từ một abstract class. Điều này có nghĩa là một lớp con có thể triển khai các phương thức của nhiều interface, nhưng chỉ có thể kế thừa và triển khai các phương thức của một abstract class.

Trường hợp sử dụng

Abstract class thường được sử dụng khi ta muốn định nghĩa các thuộc tính và phương thức chung cho các lớp con kế thừa từ nó. Nó cũng có thể chứa các phương thức non-abstract để giúp đơn giản hóa việc triển khai của các lớp con.

Interface thường được sử dụng khi ta muốn chỉ định các hành động mà một đối tượng có thể thực hiện, mà không quan tâm đến cách thức thực hiện của chúng. Nó cũng có thể được sử dụng để định nghĩa các hằng số và các phương thức trừu tượng.

>>> Xem thêm: Interface và Abstract class

Lợi ích của việc sử dụng abstract class trong Java

Sử dụng abstract class trong Java có nhiều lợi ích, bao gồm:

Tính tái sử dụng code

Một trong những lợi ích chính của abstract class là tính tái sử dụng code. Với việc định nghĩa các thuộc tính và phương thức chung trong abstract class, ta có thể sử dụng lại chúng trong các lớp con kế thừa từ nó, giúp giảm thiểu việc viết lại code và tăng tính hiệu quả của chương trình.

Giảm thiểu sự phụ thuộc giữa các lớp

Khi sử dụng abstract class, ta có thể giảm thiểu sự phụ thuộc giữa các lớp. Thay vì kế thừa từ nhiều lớp khác nhau, ta chỉ cần kế thừa từ một abstract class và triển khai các phương thức của nó. Điều này giúp giảm thiểu sự rắc rối và tăng tính linh hoạt của chương trình.

Tính đa hình

Abstract class cũng cho phép ta sử dụng tính đa hình trong lập trình hướng đối tượng. Tức là các lớp con có thể triển khai các phương thức abstract theo cách khác nhau, tùy thuộc vào nhu cầu của từng lớp con. Điều này giúp tăng tính linh hoạt và tính tái sử dụng code của chương trình.

>>> Xem thêm: Tính đa hình trong Java là gì?

Các quy tắc khi sử dụng abstract class trong Java

Khi sử dụng abstract class trong Java, ta cần tuân thủ một số quy tắc sau:

  • Một abstract class không thể được khởi tạo bằng từ khóa new.
  • Một abstract class không thể được đánh dấu là final.
  • Một lớp con kế thừa từ abstract class phải triển khai tất cả các phương thức abstract của nó hoặc nó cũng phải được khai báo là một abstract class.
  • Một abstract class có thể có cả các phương thức abstract và non-abstract.
  • Một lớp con không thể kế thừa từ nhiều abstract class.

abstract class trong java

Các phương thức abstract và non-abstract trong Java

Một abstract class có thể có cả các phương thức abstract và non-abstract. Trong ví dụ trên, ta đã thấy cách triển khai phương thức abstract getArea() trong lớp con Rectangle và Circle. Bên cạnh đó, ta cũng có thể có các phương thức non-abstract trong abstract class. 

Tính trừu tượng của abstract class trong Java

Abstract class là một khái niệm trừu tượng trong lập trình hướng đối tượng. Nó không thể được khởi tạo và chỉ được sử dụng để định nghĩa các thuộc tính và phương thức chung cho các lớp con kế thừa từ nó.

Tính trừu tượng của abstract class cũng được thể hiện qua việc có thể có cả các phương thức abstract và non-abstract trong nó. Các phương thức abstract chỉ định các hành động mà các lớp con cần triển khai, trong khi các phương thức non-abstract có thể được triển khai theo cách riêng của từng lớp con.

>>> Xem thêm: Tính trừu tượng (Abstraction) trong Java

Các lỗi thường gặp khi sử dụng abstract class trong Java

Trong quá trình sử dụng abstract class trong Java, ta có thể gặp phải một số lỗi sau:

Lỗi không triển khai đầy đủ các phương thức abstract

Nếu một lớp con kế thừa từ abstract class mà không triển khai đầy đủ các phương thức abstract của nó, thì lớp con đó cũng phải được khai báo là một abstract class. Nếu không, chương trình sẽ bị lỗi và không thể biên dịch thành công.

Lỗi tạo đối tượng từ abstract class

Một abstract class không thể được khởi tạo bằng từ khóa new. Nếu ta cố gắng tạo ra một đối tượng từ abstract class, chương trình sẽ bị lỗi và không thể biên dịch thành công.

Lỗi kế thừa từ nhiều abstract class

Một lớp con không thể kế thừa từ nhiều abstract class. Nếu ta cố gắng kế thừa từ nhiều abstract class, chương trình sẽ bị lỗi và không thể biên dịch thành công.

Kết luận

Trong bài viết này, chúng ta đã tìm hiểu về khái niệm abstract class trong Java, cách sử dụng và đặc điểm của nó. Chúng ta cũng đã thấy sự khác biệt giữa abstract class và interface, lợi ích của việc sử dụng abstract class và các quy tắc khi sử dụng nó. 

Việc sử dụng abstract class là một cách tiếp cận linh hoạt để thiết kế các lớp con trong Java, giúp ta có thể tái sử dụng mã nguồn và tăng tính linh hoạt của chương trình.

Tuy nhiên, ta cần phải hiểu rõ về các quy tắc và lỗi thường gặp khi sử dụng abstract class để tránh gặp phải các vấn đề không mong muốn.

Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo

Nội dung được tổng hợp bởi AI và điều chỉnh bởi Ban Biên tập TopDev 

Cập nhật tin tuyển dụng IT lương cao tại TopDev